Agencje UE w obszarze spraw wewnętrznych
FRONTEX: Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej
Agencja w swojej obecnej formie powstała w 2016 r. na bazie Europejskiej Agencji Zarządzania Współpracą Operacyjną na Zewnętrznych Granicach Państw Członkowskich Unii Europejskiej. W dniu 13 listopada przyjęte zostało nowe rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej, uchylające rozporządzenie z 2016 r. i dodatkowo rozszerzające mandat i możliwości działania Frontexu oraz zobowiązujące go do utworzenia, we współpracy z państwami członkowskimi, liczącej 10 tysięcy funkcjonariuszy tak zwanej stałej służby. Stała służba ma wspierać państwa członkowskie w terenie w ich wysiłkach na rzecz ochrony granic zewnętrznych.
Główne zadania Agencji to nadzorowanie efektywnego funkcjonowania kontroli granicznej na granicach zewnętrznych; przeprowadzanie analiz ryzyka i ocen narażenia, udzielanie państwom członkowskim i państwom trzecim zwiększonej pomocy technicznej i operacyjnej poprzez wspólne operacje i szybkie interwencje na granicy; zapewnianie praktycznego wdrożenia środków w sytuacji wymagającej pilnego podjęcia działań na granicach zewnętrznych; udzielanie pomocy technicznej
i operacyjnej w celu wsparcia akcji poszukiwania i ratowania osób znajdujących się w niebezpieczeństwie na morzu; a także organizowanie, koordynowanie i prowadzenie operacji powrotowych i interwencji powrotowych. Obecnie Agencja może również prowadzić działania operacyjne w państwach poza UE, za zgodą tych państw.
Agencja Frontex jako jedyna agencja UE ma siedzibę w Polsce, w Warszawie.
EUAA: Agencja Unii Europejskiej ds. Azylu
EUAA (European Union Agency for Asylum) Agencja Unii Europejskiej ds. Azylu, która zastąpiła EASO (European Asylum Support Office) Europejski Urząd Wsparcia w dziedzinie Azylu, jest agencją Unii Europejskiej, której zadaniem jest wspieranie państw członkowskich w stosowaniu pakietu przepisów UE regulujących kwestie ochrony międzynarodowej i warunków przyjmowania, znanych jako wspólny europejski system azylowy (WESA) i zapewnienie spójności praktyk w UE.
EUAA działa jako źródło informacji dla państw członkowskich w dziedzinie ochrony międzynarodowej i dysponuje możliwością zapewnienia im pomocy technicznej i operacyjnej. Oferuje m.in. szkolenia, poradniki, wsparcie ekspertów i tłumaczy, bazy danych oraz raporty w dziedzinie migracyjno –azylowej. Agencja nie zastępuje krajowych organów azylowych ani recepcyjnych, które ostatecznie ponoszą pełną odpowiedzialność za swoje procedury i systemy.
Siedziba EUAA: La Valetta, Malta.
Dyrektor wykonawczy: Nina Gregori
EUROPOL: Agencja Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania
Agencja Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania wspiera i wzmacnia działania oraz wzajemną współpracę właściwych organów państw członkowskich w zakresie zapobiegania i zwalczania poważnej przestępczości, dotykającej co najmniej dwa państwa członkowskie, terroryzmowi i formom przestępczości mającym wpływ na wspólny interes objęty polityką Unii. Agencja wspiera właściwe organy ścigania państw członkowskich m.in. poprzez ułatwianie wymiany informacji (w tym danych osobowych), pomoc w śledztwach lub dochodzeniach oraz dostarczanie specjalistycznej wiedzy i wsparcia technicznego. Europol realizuje swoje zadania, w szczególności, poprzez przygotowywanie i udostępnianie krajom członkowskim związanych z jego celami ocen zagrożenia, analiz strategicznych i ogólnych sprawozdań sytuacyjnych, w tym ocen zagrożenia poważną i zorganizowaną przestępczością.
Siedziba Europolu: Haga, Królestwo Niderlandów.
CEPOL: Agencja Unii Europejskiej ds. Szkolenia w Dziedzinie Ścigania
Działalność Agencji Unii Europejskiej ds. Szkolenia w Dziedzinie Ścigania koncentruje się na udzielaniu pomocy w szkoleniu przedstawicieli organów ścigania państw członkowskich celem wzmacniania zdolności organów ścigania w zapobieganiu i zwalczaniu przestępczości. CEPOL wspiera państwa członkowskie w prowadzeniu szkoleń w celu zwiększania świadomości i szerzenia wiedzy na temat m.in. wdrażania instrumentów międzynarodowych i instrumentów Unii dotyczących współpracy w dziedzinie ścigania, organów Unii, policyjnych i sądowych aspektów w dziedzinie ścigania.
Agencja corocznie organizuje szereg kursów, szkoleń, seminariów i konferencji (także w formie on-line) dla przedstawicieli organów ścigania, które ukierunkowane są w szczególności na najpoważniejsze zagrożenia przestępczością zorganizowaną w Unii Europejskiej. CEPOL przygotowuje również wieloletnie analizy strategicznych potrzeb szkoleniowych i wieloletnie programy szkoleniowe.
Siedziba CEPOL: Budapeszt, Węgry.
Europejska Agencja ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości (eu-LISA)
Agencja Unii Europejskiej ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości została powołana w celu zarządzania operacyjnego systemami teleinformatycznymi wspierającymi utrzymanie bezpieczeństwa wewnętrznego UE, tj. Systemem Informacyjnym Schengen (SIS), Wizowym Systemem Informacyjnym (VIS) oraz Eurodac. Agencja odpowiada za przygotowywanie i rozwijanie systemu wjazdu/wyjazdu (EES), ECRIS-TCN oraz europejskiego systemu informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż (ETIAS) oraz za zarządzanie operacyjne tymi systemami.
Eu-LISA koncentruje się na wspieraniu krajów UE w ich dążeniu do wykorzystania technologii na rzecz bezpieczeństwa w Europie. U podstaw jej działania leży poszanowanie podstawowych praw obywatelskich i zgodności z najbardziej rygorystycznymi normami bezpieczeństwa i ochrony danych. Agencja rozpoczęła pracę w grudniu 2012 r.
Siedziba eu-LISA: Tallin, Estonia (siedziba główna) oraz Strasburg, Francja.
APP: Agencja Praw Podstawowych
Agencja Praw Podstawowych Unii Europejskiej (APP) rozpoczęła swą działalność 1 marca 2007 r. Agencja powstała na bazie Europejskiego Centrum Monitorowania Rasizmu i Ksenofobii.
Celem APP jest zapewnianie pomocy oraz ekspertyzy w zakresie praw podstawowych instytucjom UE oraz państwom członkowskim, w trakcie wdrażania przez nie prawa unijnego.
Głównymi zadaniami APP, obok zwalczania rasizmu i ksenofobii, są:
- gromadzenie i analiza obiektywnych, wiarygodnych i porównywalnych danych dotyczących praw podstawowych, m.in. przez wykorzystanie w działalności APP raportów przygotowywanych przez państwa członkowskie, instytucje UE, organizacje pozarządowe o krajowym i międzynarodowym zasięgu;
- publikowanie rocznych raportów na temat przestrzegania praw podstawowych, ze szczególnym uwzględnieniem dobrych praktyk;
- stworzenie sieci współpracy pomiędzy różnymi podmiotami zajmującymi się ochroną praw podstawowych, obejmującej m.in.: administrację rządową, krajowe i międzynarodowe organizacje pozarządowe (NGOs), partnerów społecznych oraz ośrodki badawcze;
- rozwój strategii komunikacji w celu podniesienia poziomu świadomości społeczeństwa i przygotowywanie materiałów edukacyjnych.
Siedziba APP: Wiedeń, Austria.
- Ostatnia modyfikacja:
- 13.08.2026 13:20 Piotr Bednarczyk
- Pierwsza publikacja:
- 08.11.2018 14:02 Adam Nowakowski