Deklaracja Wrocławska dotycząca mediacji dwunarodowościowych

Biuro Mediacji przy Parlamencie Europejskim (Bruksela) zwróciło się w 2007 roku do Dolnośląskiego Ośrodka Mediacji (DOM) we Wrocławiu z propozycją utworzenia polsko - niemieckiej grupy mediatorów i sędziów rodzinnych. Sugerowało też współpracę z Bundes Arbeitsgemeischaft fuer Familien Mediation (BAFM) w Berlinie. Celem powstałego w maju 2007 r. zespołu jest merytoryczne przygotowanie polskich i niemieckich mediatorów do prowadzenia mediacji rodzinnych, szczególnie dotyczących  przekroczenia postanowień Konwencji haskiej o cywilnej odpowiedzialności za uprowadzenie dziecka poza granice jego zamieszkania. Oba kraje są sygnatariuszami tej Konwencji, a liczba uprowadzeń po przystąpieniu Polski do struktur UE i strefy Schengen ciągle wzrasta.
Odbyły się trzy seminaria pt. "Polsko - niemieckie mediacje w rozwiązywaniu konfliktów rodzinnych dotyczących opieki nad dziećmi" ("Mediation bei deutsch - polnischen Kindschaftskonflikten"). Czwarte będzie miało miejsce we Wrocławiu w dniach 26-27 września  2009 r. Szczegółowym jego tematem będzie dziecko jako podmiot w konfliktach rodzinnych.
Efektem pracy mediatorów, sędziów, przedstawicieli Ministerstwa Sprawiedliwości i służb dyplomatycznych obu państw było opracowanie Deklaracji Wrocławskiej, którą poniżej przedstawiamy.

„Deklaracja Wrocławska”
dotycząca mediacji dwunarodowościowych rodzin posiadających dzieci
Po raz pierwszy polscy i niemieccy mediatorzy spotkali się w maju 2007 r. w Berlinie. Drugie seminarium miało miejsce w październiku tego roku we Wrocławiu. Jego uczestnicy, zachęceni owocną współpracą, postanowili ją kontynuować i pogłębiać. 
Obok wzajemnego poznania się i wymiany doświadczeń, tematem obu spotkań było opracowanie, w ramach procedury mediacyjnej, zasad rozwiązywania dwunarodowościowych konfliktów, których ofiarą jest dziecko.  Szczególną uwagę poświęcono także zgodności tych zasad ze zobowiązaniami i traktatami międzynarodowymi, w szczególności z Konwencją Haską i Rozporządzeniem Rady Europejskiej Bruksela IIa. W wyniku dyskusji oraz na podstawie doświadczeń niemieckiej strony, uzyskanych przy podobnej współpracy z Francją i Stanami Zjednoczonymi, my, uczestnicy seminarium, przedstawiamy niniejsze zalecenia: 

1. Mediacja powinna być prowadzona jako ko mediacja dwunarodowościowa, przy udziale dwóch mediatorów. 
2. Mediatorzy powinni pochodzić z krajów pochodzenia stron mediacji. W polsko-niemieckich mediacjach rodzinnych, w tym uprowadzeniach dzieci za granicę, mediatorzy powinni pochodzić z Polski i Niemiec, co gwarantuje znajomość kultury i tradycji obojga rodziców. 
3. W celu reprezentacji obu płci zespół mediacyjny powinna stanowić kobieta i mężczyzna. 
4. Zespól mediacyjny powinien się składać z prawnika oraz psychologa lub pedagoga. Dynamika konfliktu wymaga bowiem umiejętności komunikacyjnych i wiedzy psychologicznej mediatora oraz wiedzy prawniczej z zakresu prawa rodzinnego oraz postępowania w przypadku rodzicielskiego uprowadzenia dziecka. 
5. Uprowadzenie dziecka wymaga od obojga mediatorów gotowości przeprowadzenia mediacji w ciągu jednego lub dwóch tygodni od otrzymania zlecenia. 
Opisany powyżej sposób prowadzenia postępowania mediacyjnego pomoże stronom uregulować sporne sprawy rodzinne, związane z wykonywaniem władzy rodzicielskiej, rodzicielskim uprowadzeniem dziecka, kontaktami z dzieckiem oraz kwestie majątkowe. Może się jednak wiązać z dużym nakładem pracy mediatorów i kosztami. 
Dwunarodowościowe postępowanie mediacyjne jest uzupełnieniem instrumentów w zakresie prawa międzynarodowego i porządku krajowego. Pomaga efektywnie rozwiązywać konflikty i spory, których ofiarą jest dziecko, uwzględniając potrzeby i interesy dzieci i rodziców. 

Wrocław, dnia 8 października 2007 roku.